راهنمای طرح ترافیک ۱۴۰۵ در شهرهای مختلف

گاهی بدون اطلاع از محدوده طرح ترافیک وارد خیابان‌های مرکزی تهران می‌شوید؛ چند روز بعد، پیامک جریمه‌ای سنگین به‌دست‌تان می‌رسد که چند برابر هزینه خرید طرح است! این دقیقاً مشکلی است که هر روز برای صدها راننده، ساکنان کلان‌شهرها و حتی مسافران بین‌شهری رخ می‌دهد. بسیاری از شهروندان هنوز نمی‌دانند محدوده طرح دقیقاً شامل کدام خیابان‌ها می‌شود یا روش خرید یا رزرو طرح چگونه است. از طرفی، بسیاری از ما بین سامانه‌های «تهران من»، «شهرزاد» و «قبضینو» سردرگم هستیم و نمی‌دانیم که مبلغ جریمه ورود غیرمجاز چقدر است. در این راهنما اطلاعات موردنیاز رانندگان، افراد علاقه‌مند به پرداخت جریمه و مسافرانی که می‌خواهند موقت وارد طرح شوند اشاره می‌کنیم. 

طرح ترافیک چیست؟

طرح ترافیک، برنامه‌ای برای کنترل ورود و خروج خودروها به محدوده‌های پُرتردد شهری است که توسط معاونت حمل‌ونقل و ترافیک و پلیس راهنمایی‌ورانندگی کنترل می‌شود. این طرح نخستین‌بار در شهریور ماه سال 1358 توسط شهرداری تهران و با همکاری نهادهای راهنمایی‌ورانندگی در تهران طراحی و اجرا شد؛ همچنین، به‌مرور در سایر شهرهای بزرگ ازجمله اصفهان و تبریز هم گسترش یافت. کاهش حجم خودروهای شخصی، بهبود کیفیت هوا، روان‌تر شدن عبورومرور و کاهش مصرف سوخت جزو مزایای اجرای طرح ترافیک هستند.

تفاوت طرح ترافیک با طرح کنترل آلودگی هوا

مهم‌ترین تفاوت طرح ترافیک و طرح کنترل آلودگی هوا است که طرح ترافیک برای مدیریت حجم خودروها در هسته مرکزی شهر اجرا می‌شود؛ اما طرح کنترل آلودگی هوا یا همان «طرح زوج‌وفرد» با هدف کاهش آلایندگی خودروها و محدودسازی تردد خودروهای آلاینده طراحی شده است. برای اینکه با جزئیات بیشتری درباره این موضوع آشنا شوید، مقاله «طرح آلودگی هوا چیست؟» را مطالعه کنید.

در جدول زیر، با تفاوت‌های طرح کنترل آلودگی هوا و طرح مربوط به ترافیک آشنا می‌شوید:

قوانین طرح ترافیک تهران و سایر شهرها

قوانین طرح ترافیک در هر شهر با توجه به میزان ترافیک، شرایط آلودگی هوا و سیاست‌های مدیریت شهری متفاوت است؛ اما در بیشتر شهرها ورود به محدوده‌های مشخص‌شده در ساعات خاص، به دریافت مجوز یا پرداخت عوارض نیاز دارد.

در جدول زیر، قوانین مربوط به ساعت طرح ترافیک برخی از کلان‌شهرها را مشاهده می‌کنید:

طرح ترافیک تهران

تهران دارای گسترده‌ترین و مهم‌ترین طرح ترافیک کشور است؛ بنابراین، ورود خودروها به محدوده مرکزی شهر بدون رزرو مجوز یا پرداخت عوارض، مشمول جریمه می‌شود. طبق قوانین راهنمایی‌ورانندگی تهران در سال 1405، ورود غیرمجاز به طرح ترافیک، مشمول اعمال حداکثر ضریب یعنی ۱.۵ می‌شود. . همچنین، به گزارش رسانه خبرآنلاین و طبق گفته رئیس کمیسیون حمل‌ونقل شورای اسلامی تهران، نرخ پایه طرح ترافیک 41% افزایش داشته‌ که به مبلغ ۱۴۵ هزار تومان رسیده است. مرز طرح ترافیک تهران از شمال خیابان مطهری، غرب خیابان کارگر، شرق خیابان شریعتی و 17 شهریور و جنوب خیابان شوش است.

برای مشاهده جزئیات کامل محدوده ها، نحوه رزرو و قوانین جدید، قوانین طرح ترافیک تهران را مطالعه کنید.

طرح ترافیک اصفهان

اصفهان هم در سال‌های اخیر برای کنترل ترافیک و کاهش آلودگی هوا، محدودیت‌های تردد در بعضی از مناطق پرتردد را اجرا کرده است؛ مرز این طرح از شمال به خیابان مسجد سید، از جنوب به کمال‌الدین اسماعیل، از غرب به خیابان‌های بهشتی و کاشانی و از شرق به خیابان هاتف می‌رسد. رانندگان اصفهانی برای اطلاع از محدوده‌ها، ساعات دقیق اجرا و نحوه استعلام جریمه‌ها راهنمای «راهنمای طرح ترافیک اصفهان» را مطالعه کنند.

طرح ترافیک تبریز

تبریز هم برای مدیریت ترافیک شهری و کاهش ازدحام خودروها در مرکز شهر، طرح محدودیت تردد را اجرا می‌کند. طرح زوج‌وفرد در تبریز، محدوده مرکزی و ورودی‌هایی مانند پل قاری، تقاطع باغ‌شمال، تقاطع گجیل و خیابان شریعتی به‌سمت بازار را دربرمی‌گرد.

چگونه جریمه طرح ترافیک را پرداخت کنیم؟

برای پرداخت جریمه‌های طرح ترافیک، نیازی به مراجعه حضوری نیست. با استفاده از سامانه‌های آنلاین، می‌توانید این کار را انجام دهید. این روش‌ها علاوه بر اینکه سریع و ساده هستند، امکان دریافت رسید را هم فراهم می‌کنند. در‌حال‌حاضر، امکان استعلام طرح ترافیک از شهرزاد و تهران من توسط شهرداری تهران فراهم است؛ اما قبضینو برای استعلام و پرداخت آنلاین با شماره پلاک گزینه سریع‌تری برای کاربران غیرحضوری به شمار می‌آید.

پرداخت عوارض طرح ترافیک با قبضینو

قبضینو فرایند استعلام و پرداخت جریمه طرح ترافیک را ساده و سریع کرده است. فقط چند مرحله تا پرداخت فاصله دارید که عبارت‌اند از:

• در سایت قبضینو، روی منوی «خدمات» در نوار بالای سایت کلیک کنید.
• در نوار خدمات، روی گزینه «خودرو و موتور» و سپس روی گزینه «طرح ترافیک» کلیک کنید.
• در این مرحله، شماره پلاک خودرو را وارد و روی «تأیید» کلیک کنید.
• پس از وارد کردن شماره موبایلتان، روی گزینه «ورود» کلیک کنید.
• کد تأییدیه‌ای که برایتان پیامک می‌شود را وارد و روی گزینه «تأیید» کلیک کنید.
• مبلغ قبض و جزئیات جریمه طرح ترافیک را ببینید و در صورت تمایل، آن را پرداخت کنید!

نکته مهم و کاربردی: علاوه بر پرداخت جریمه طرح ترافیک، می‌توانید «عوارض سالیانه خودرو» را هم همزمان تسویه کنید!

استعلام جرایم طرح ترافیک با کد دستوری

گاهی حوصله وب‌گردی ندارید و دنبال یک روش سریع و راحت برای استعلام بدهی طرح ترافیک از طریق کد دستوری هستید. در این شرایط کافی است گوشی تلفن همراه را بردارید و کد دستوری #137* را شماره‌گیری کنید. بدون نیاز به اینترنت و در کمتر از چند ثانیه، می‌توانید از میزان بدهی خود مطلع شوید.

پرداخت و استعلام حضوری جریمه طرح ترافیک در سال 1405

اگر ترجیح‌تان این است که حضوری اقدام کنید یا امکان پرداخت آنلاین برایتان فراهم نیست، به دفاتر خدمات الکترونیک یا دفاتر پیشخوان بروید. مراحل پرداخت و استعلام حضوری به‌ترتیب عبارت‌اند از:

• مدارک لازم را آماده کنید: کارت ملی مالک خودرو، سند خودرو (یا برگه سبز)، بیمه‌نامه و در صورت لزوم سند مالکیت یا اجاره‌نامه (برای ساکنان).
• نزدیک‌ترین دفتر خدمات الکترونیک شهر را پیدا کنید: با جست‌وجوی «دفاتر خدمات الکترونیک شهر» در منطقه خود یا مراجعه به سایت شهرداری تهران یا شهرستان محل سکونت.
• به دفتر پیشخوان بروید: درخواست استعلام بدهی طرح ترافیک را بدهید (با ارائه شماره پلاک).
• جزئیات بدهی را بررسی کنید: مبلغ دقیق جریمه‌ها و عوارض نمایش داده می‌شود.
• پرداخت را انجام دهید: مبلغ جریمه را نقدی یا با کارت بانکی در همان دفتر پیشخوان بپردازید.
• رسید پرداخت را دریافت کنید: رسید را تا تسویه کامل پیش خودتان نگه دارید.

نکته کاربردی: برای برخورداری از تخفیف و شرایط طرح ترافیک برای ساکنان، معافیت‌ها یا ثبت خودروهای برقی یا هیبریدی هم باید حتماً به همین دفاتر مراجعه کنید.

نحوه محاسبه عوارض ورود به طرح ترافیک

عوارض ورود به طرح ترافیک در سال ۱۴۰۵ طبق ۳ عامل نوع معاینه فنی خودرو، محدوده ترافیکی و ساعت تردد محاسبه می‌شود. اگر خودرو در محدوده طرح ترافیک (حلقه اول) تردد کند، ضریب محاسبه ۱.۵ و در محدوده کنترل آلودگی هوا (حلقه دوم) ضریب ۰.۷۵ اعمال می‌شود. از طرفی، تردد در ساعات اوج ترافیک (۶:۳۰ تا ۱۰ صبح و ۱۶ تا ۱۹ عصر) هم مشمول ضرایب بالاتری است. در ضمن، پلاک‌های تهران ۲۰ روز سهمیه تردد رایگان فصلی در محدوده کنترل آلودگی هوا دارند (به شرط ثبت‌نام در سامانه شهرزاد)؛ همچنین، پلاک‌های غیرتهران ۱۵ روز سهمیه دریافت می‌کنند.

نرخ رزرو طرح ترافیک ۱۴۰۵ را در جدول زیر می‌بینید:

نکته مهم: مبالغ فوق نرخ پایه رزرو است و مبلغ نهایی با توجه به ساعت ورود، نوع معاینه فنی و ضریب محدوده محاسبه می‌شود. همچنین، رزرو این طرح در قالب پیمایش‌محور (بر اساس تعداد روزهای تردد) نیز امکان‌پذیر است. برای اطلاعات دقیق‌تر درباره تاثیر معاینه فنی در طرح ترافیک و ضریب تخفیف یا افزایش ناشی از آن، به لینک مربوطه مراجعه کنید.

نحوه ثبت‌نام و رزرو طرح ترافیک

ثبت‌نام و رزرو طرح ترافیک در سال ۱۴۰۵ کاملاً غیرحضوری و از طریق سامانه‌های آنلاین انجام می‌شود. برای این کار ابتدا باید در سامانه مربوطه ثبت‌نام کنید و شماره پلاک خودرو را ارائه بدهید؛ سپس نوع طرح (روزانه، هفتگی، ماهانه یا پیمایش‌محور) را انتخاب کنید. پس از پرداخت آنلاین، مجوز تردد الکترونیکی صادر و به پلاک خودرو متصل می‌شود. این فرایند برای هر دو محدوده طرح ترافیک و کنترل آلودگی هوا قابل انجام است؛ در ضمن، پیشنهاد می‌کنیم که رزرو را حداقل چند ساعت قبل از ورود انجام بدهید تا جریمه نشوید.

سامانه‌های ثبت‌نام و خرید طرح ترافیک ۱۴۰۵ را در جدول زیر مشاهده می‌کنید:

راهنمای اعتراض به جریمه طرح ترافیک

اگر جریمه طرح ترافیک یا کنترل آلودگی هوا برای شما صادر شده است و معتقد به اشتباه بودن آن هستید، اعتراض کنید. مهلت اعتراض معمولاً تا ۶۰ روز پس از صدور جریمه است و فرایند آن غیرحضوری انجام می‌شود.

برای ثبت اعتراض در سامانه تهران من، مراحل زیر را به‌ترتیب دنبال کنید:

• مرحله اول؛ ورود به سامانه تهران من (my.tehran.ir) یا شهرزاد
• مرحله دوم؛ مراجعه به بخش «پشتیبانی»
• مرحله سوم؛ ثبت تیکت با ذکر شماره پلاک، شناسه قبض، تاریخ تخلف و دلیل اعتراض همراه با بارگذاری مدارک (تصویر مجوز، رسید پرداخت و سایر موارد)
• مرحله آخر؛ دریافت کد پیگیری و دنبال کردن نتیجه از پنل کاربری

برای اعتراض در سایر کلان‌شهرها هم می‌توانید، از طریق سامانه یکپارچه خدمات شهرداری مثل اپلیکیشن «اصفهان من» استفاده کنید.

از خط پایان طرح ترافیک، بدونِ جریمه عبور کنید!

زندگی در شهرهای بزرگ کشورمان مثل تهران یعنی همیشه درگیر طرح ترافیک و جریمه‌ها بودن! اما حالا که روش‌های استعلام و پرداخت جریمه طرح ترافیک مثل قبضینو و سامانه تهران من و سامانه شهرزاد هستند، نیازی به نگرانی نیست. در پایان فراموش نکنید که رعایت قوانین باعث کاهش هزینه‌ها و جلوگیری از جریمه می‌شود. همچنین، برای صرفه‌جویی در زمان، انرژی و هزینه‌هایتان همیشه از سرویس استعلام سریع قبضینو یا سایر سامانه‌های رسمی استفاده کنید!